De mannen van de visserij

Perspectief, De harde ogen van vissers keken ons argwanend aan toen we met de sociaal werkster op huisbezoek gingen in het dorp. Wat kwamen ze doen? Geharde mannen die hun kost moeten verdienen met het vangen van vis in gammele bootjes. Op het strand zagen we ze gezamenlijk visnetten uit de zee trekken. Het leek een toeristische attractie. Dat was het zeker niet. De spanning was groot: wat zat er deze middag in de netten? Maar het was vooral een vreugdevolle gebeurtenis. Men liep met de netten in de handen achter elkaar achterwaarts en als men niet verder kon, liet men de netten los, om vervolgens vooraan aan te sluiten en opnieuw aan de netten te trekken. Zo haalden tientallen opgewekte vissers de vangst van die dag op het strand binnen. Onopvallende strandtaferelen verschenen ook op ons netvlies. We zagen drie vrouwen in lompen gekleed de in massa aangespoelde kwallen verzamelen. Met de hand werden de kwallen in zakken gestopt, om ze vervolgens, waarschijnlijk, strand opwaarts, weg te gooien. Althans dat hoop ik. Maar dat heb ik niet kunnen zien. De vrouwen maakten indruk op me omdat ze er erg grauw uitzagen, maar vooral om wat ze deden en hoe ze het deden. Ze keken alleen maar neerwaarts, hun ogen waren naar beneden gericht, hol emotieloos. Mannen stonden er omheen en keken er naar. Het is de normaalste zaak in de wereld hier in Kerala. Waarschijnlijk krijgen de vrouwen hiervoor wat Rupias. Ik mag het hopen. De netten zaten vol met vis, maar of het een goede vangst was dat weet ik niet. In Trivandrum zagen we de vis op de markt liggen. Gewoon in manden, zonder koeling gepresenteerd in de kleurrijke stands met op korte afstand loerende kraaien. De verkoopster zat er naast op de tafel, ze had rode tanden in haar mond, de rij tanden was niet kompleet. Ze reageerde opgewekt toen ik mijn camera op haar richtte. Ze poseerde op haar mooist, maar met haar mond dicht. Mooi voor de foto, dacht ze waarschijnlijk. Ik had liever ook de onregelmatige rij roodgehavende tanden vastgelegd. De vismarkt stonk. Ondanks mijn liefde voor gebakken vis heb ik heb er geen vis gekocht. Wat de groep mannen als opbrengst heeft geboekt is mij niet bekend. Wel is bekend dat ze hun grote gezinnen er slecht van kunnen onderhouden. En zeker niet kunnen onderhouden als de vangst te vaak feestelijk gevierd wordt met bier en spannende kaartspelen met medevissers. Het bier dat wordt verkocht heet ”Kingfisher”, een naam die helemaal is toegespitst op de goede vangst van deze vissers; een naam die uitnodigt om de vangst van de dag te gaan vieren. Ik had liever een andere naam gezien voor dit zware biertje. ’s Avonds genoten wij er ook van als we gingen eten. We genoten ervan omdat we het voor ons gevoel stiekem dronken. Het werd ingeschonken in een mok waaruit als we thuis zijn melk drinken. De fles werd vervolgens discreet onder de tafel geplaatst. De muren van het restaurant adverteerde met grote schreeuwende letters ”Kingfisher”. Ik genoot ervan omdat het goed smaakte na een dag vol van nieuwe indrukken. We dronken niet veel, dat paste dan toch weer niet. Alternatief werk voor de vissers lijkt er te zijn door de komst van het toerisme in het buurdorp. Een reële optie is het echter niet, aangezien de meeste vissers analfabeet zijn en eigenlijk nooit iets anders hebben gedaan en kunnen doen dan vissen. De extra arbeidsplaatsen in de winkeltjes voor de toeristen worden ingevuld door geschoolde mensen uit verre andere plaatsen in India. Dan Riksja rijden levert goed op, echter de benzineprijs ligt maar net iets onder de prijs die wij in Europa betalen. De kostprijs van het rijden is dus hoog, of te wel men moet heel wat ritjes rijden om de kosten te dekken. De concurrentie is groot door de laagdrempeligheid van die markt. Deze groeit echter door de komst van toeristen. Multinationalvissers uit grote westerse landen vissen in dezelfde vijver. Op efficiënte wijze worden terplekke grote vangsten binnengehaald die bestemd zijn voor consumptie, ver weg van het dorpje. De vissers uit Vizhinjam kunnen niet concurreren, ondanks hun gezamenlijke inzet op het strand. Ze vangen eigenlijk wat er over is gebleven aan vis in die grote woelige vijver. Ik vraag me af of men erbij gebaad is als plannen van hun overheid worden doorgezet. Het is de bedoeling om een grote overslaghaven te bouwen op de plek van of in de buurt van Vizhinjam. De ligging van het dorpje en de zee is erg gunstig. Ze hebben echter te maken met een weinig bemoederende overheid. Projectontwikkelaars liggen op de loer. Zij zien het wel zitten om hotels te planten op deze palmboomrijke paradijselijke tropische locatie. De prijs van de grond stijgt explosief. De grond moet wel worden gedeeld met heel veel vissers en hun gezinnen. Het is verstandig, als je in bezit bent van een lapje grond het nu niet te verkopen. Dat vinden de buurmannen van de grond van de nieuwbouw SISP ook. Hopelijk kunnen zij SISP zien, zoals wij het zien en besluiten ze de grond te verkopen op basis van humanitaire gronden. De kinderen op het centrum hebben ruimte nodig om te spelen en bewegen. Ruimte om zich te ontwikkelen. De docenten van SISP, op hun beurt, hebben de ruimte nodig om hun lessen te geven en de kwaliteit van de lessen te vergroten. Ook kan met meer ruimte aan meer kinderen worden lesgegeven. Dan kunnen meer kinderen doorstromen naar de reguliere scholen. De kinderen zijn hun toekomst en zullen zich moeten ontwikkelen om hun ouders later te kunnen verzorgen. De kinderen zullen zich moeten opgeleid voor een ander beroep dan visser. Die job zet, zoals de kaarten nu zijn verdeeld, in de toekomst weinig zoden aan de dijk. De toekomst ligt voor veel laaggeschoolde mannen in het Midden-oosten. Honderdduizenden Indiërs vliegen de plas over, voor de betere laagbetaalde baan. ”Booming India” is een brug te ver voor deze mensen.